Bağcılık

Bağcılık

Bağcılığın tarihçesi

Bağcılığın tarihçesi, M.Ö. 5000 yılına kadar dayanır ve Anadolu’da başlar. Asma, diğer meyvelere kıyasla en çok çeşide sahip olan türlerden biridir. Dünya üzerinde 10.000’nin üzerinde üzüm çeşidinin olduğu saptanmıştır.

Asmanın anavatanı konusu milyonlarca yıl öncesine dayanır. Büyük form zenginliği göstermesi sebebiyle de anavatanı olarak Kafkasya, Hazar Denizi’nin güneyi ve Kuzey Doğu Anadolu yöreleri gösterilir.  20. yy’da bu konuda yapılan jeolojik ve arkeolojik araştırmalar sonucunda, günümüzden yaklaşık 60 milyon yıl öncesinde bile asmanın dünyanın bir çok yöresinde yetişmekte olduğu tespit edilmiştir.

10.000 yıl önceki dönemden kalan pres artığı üzüm çekirdekleri, bize üzümden şarap yapılmasının insanlık tarihi kadar eski olduğunu ve bağcılık kültürünün de bu yıllarda Anadolu’da başladığını göstermektedir.

Hititler, M.Ö. 2000 yıllarında Anadolu’ya gelerek tarımda 600 yıllık büyük bir uygarlık yaratmıştır. Döneme ait arkeolojik çalışmalarda kaya resimleri ve heykellerde, üzüm ve şaraba ait figürlerin yer alması, Hitit kanunlarında bağların ve ürünün korunmasına yönelik özel hükümlere yer verilmesi, Boğazköy metinlerinde kuru üzümden söz edilmesi, sosyal ve ekonomik açıdan Anadolu bağcılığının önemini günümüze taşıyan belge niteliğindedir.

Anadolu tarihte pek çok uygarlığa ev sahipliği yapmıştır. Verimli topraklar uygarlıkları tarım yapmaya teşvik etmiştir. Bu uygarlıklardan özellikle Frigya ve Pers uygarlıkları, Helenistik dönem boyunca bağcılığın önemini korumuştur. Osmanlı imparatorluğu döneminde ticaret ile birlikte Balkan topraklarından Fransa, İtalya ve İspanya’ya kadar yayılmıştır. Ayrıca araştırmalarda Selçuklu ve Osmanlı dönemine ait yapıların süslemelerinde asma yaprağı ve üzüm salkımı gibi figürler yer almıştır.

Hititlerin Girit ve Ege adalarına göç etmesi bağcılığın yayılmasını başlatan ilk hareket olmuştur. Bağcılık, daha sonra Mora Yarımadası ve Trakya’ya yayılmıştır. Deniz ticaretinde en önemli toplumları olan Yunanlılar ve özellikle Finikeliler, bağcılık kültürünü Akdeniz’in batısına taşımışlardır.

Dünyada şarap konusunda önemli ülkelerden biri olan Fransa’da ilk bağlar M.Ö. 500 yıllarında Yunanlı göçmenler tarafından kuruldu. Romalılar bu ülkede bağılığın gelişmesine önemli katkıda bulundular. Roma İmparatorluğu’nun gelişmesiyle birlikte bağcılık, Almanya’nın Ren Vadisi’ne kadar uzandı.  16. ve 19. yüzyıllar arasında Avrupa’da 30 Yıl Savaşları’nın Ren Vadisi’ndeki bağlara, 1709 yılındaki büyük don olayının ise; Fransa ve Almanya’nın kuzeyindeki bağlara büyük zarar vermesine ve 1868’de ilk olarak Fransa’da hızla yayılan filokseraya rağmen bağcılık, Avrupa’daki önemini ve gelişimini günümüze kadar sürdürmüştür.

Bir cevap yazın